Door Jens Wagenaar · 6 min leestijd
PFAS zijn al jaren in het nieuws, van drinkwaterverontreiniging bij Chemours tot brede zorgen over de aanwezigheid in bloed en moedermelk. Maar weinig mensen weten dat PFAS ook in veel oppervlaktecoatings zitten, inclusief nano coatings. Wij kozen jaren geleden voor een volledig PFAS-vrije aanpak. Hier is waarom.
PFAS staat voor Poly- en Perfluoralkylstoffen, een groep van meer dan 10.000 chemische verbindingen die allemaal de carbon-fluor binding bevatten. Die binding is uiterst stabiel: PFAS breken niet af in het milieu of in het lichaam. Vandaar de bijnaam "forever chemicals".
De meest bekende PFAS in coatingproducten zijn PTFE (Teflon) en PFOA. PFOA is inmiddels verboden in de EU, maar andere PFAS-verbindingen mogen nog steeds gebruikt worden. In 2023 zijn nieuwe EU-restricties aangenomen die de gehele PFAS-groep geleidelijk verbieden.
PFAS worden gelinkt aan verstoring van het hormoonstelsel, verhoogd risico op sommige kankers, problemen met de vruchtbaarheid en immuunsysteem. Ze worden ook gevonden in drinkwater, vis en regen, inmiddels overal op de wereld.
Al onze coating-formules zijn gebaseerd op anorganische silicaatchemie (SiO₂, TiO₂) zonder fluorverbindingen. Dit was destijds een bewuste keuze, PFAS-vrije formules waren duurder en vroegen meer applicatiekennis. Maar voor ons was het de enige verantwoorde keuze, zeker voor toepassingen in badkamers en keukens waar de coating dagelijks in contact komt met water en voedsel.
PFAS-vrij
Wij werken uitsluitend met PFAS-vrije formules. Wilt u weten wat er precies op uw oppervlak komt, vraag dan om het veiligheidsinformatieblad van het product, dan sturen wij dat mee met de offerte.
Over PureLayer
Meer weten over onze aanpak?
Jens Wagenaar vertelt op de Over Ons pagina meer over onze keuze voor PFAS-vrije formules en gecertificeerde producten.
Lees meer over ons →U kunt het niet zien, niet ruiken en niet voelen. De enige betrouwbare route loopt via papier. Vraag de aanbieder om het veiligheidsinformatieblad van het product dat hij gebruikt, in het Nederlands of Engels. Dat blad hoort bij elk professioneel chemisch product te bestaan en een leverancier die het niet kan overleggen weet zelf niet wat hij aanbrengt.
Let in de productnaam en de samenstelling op alles wat begint met fluor, en op PTFE, PFOA, PFOS en de aanduiding fluorpolymeer. PTFE is de stof die u kent als antiaanbaklaag in pannen. Komt een van die termen voor, dan zit u in de PFAS-familie.
Wees ook alert op de omgekeerde formulering. PFOA-vrij betekent alleen dat één specifieke stof uit die groep ontbreekt, niet dat het product PFAS-vrij is. Dat onderscheid wordt in marketingteksten regelmatig door elkaar gehaald, soms onbedoeld.
Bij een uitgeharde coating op een douchewand is het directe risico beperkt: de laag is chemisch inert en zit vast op het glas. De discussie gaat over iets anders, namelijk wat er gebeurt bij het aanbrengen, bij slijtage en aan het eind van de levensduur.
PFAS breken in de natuur nauwelijks af, vandaar de bijnaam forever chemicals. Wat er van een gecoat oppervlak afslijt gaat via het doucheputje het riool in en verdwijnt daarna niet meer. Voor een aanrechtblad komt daar de voedselcontactsituatie bij, wat de afweging voor veel mensen anders maakt dan voor een gevel.
Wij hebben ervoor gekozen uitsluitend met PFAS-vrije formules te werken. Dat is geen ontwijkende keuze, want de prestaties liggen bij hedendaagse PFAS-vrije producten op hetzelfde niveau als bij de fluorhoudende varianten waar de branche jarenlang op leunde.
Dat er geen per- en polyfluoralkylstoffen in de formule zitten. Dat is een groep van duizenden verwante stoffen die water- en vetafstotend werken en die in de natuur nauwelijks afbreken. Let op het verschil met PFOA-vrij of PFOS-vrij: dat zegt alleen iets over één stof uit de groep, niet over de groep als geheel.
In de praktijk zien wij dat verschil niet op de oppervlakken waar wij mee werken. PFAS waren lange tijd de standaard omdat ze zowel water als vet afstoten, en op dat tweede punt liepen alternatieven vroeger achter. Voor glas, tegels, voegen en natuursteen voldoen de huidige PFAS-vrije formules.
Als u eerder iets heeft laten aanbrengen, vraag dan de oude offerte of factuur op en zoek de productnaam. Weet u het niet meer, dan is dat meestal geen probleem: een bestaande laag slijt af en hoeft niet chemisch verwijderd te worden voordat er iets nieuws op kan. Wij beoordelen dat vooraf op foto's.
Nee. Veel goedkope consumentenkits en sommige professionele producten bevatten nog steeds PFAS-verbindingen, met name PTFE (Teflon). Kijk op het productlabel of datasheet, als er fluorverbindingen (F) in de samenstelling staan, zijn er waarschijnlijk PFAS aanwezig.
Vraag naar het productdocument (Safety Data Sheet / SDS). PFAS-vrije producten op basis van SiO₂ en TiO₂ bevatten geen fluorverbindingen. Gecertificeerde PFAS-vrije producten dragen een certificering van een onafhankelijke testinstantie.
Op de meeste eigenschappen wel. Moderne SiO₂-keramische formules halen contacthoeken van 100–110°, vergelijkbaar met PTFE. Op extreme non-stick toepassingen (industrieel) heeft PTFE nog een licht voordeel, maar voor woningtoepassingen is PFAS-vrij volledig gelijkwaardig.
PFAS-vrij. Gecertificeerd. Veilig voor badkamer en keuken.